Lübnan’ın Sannine Dağı’ndan Bilime Yeni Bir Tür: Onosma sanninensis Maalouf & Binzet

Bölümümüz Öğretim üyelerinden Prof. Dr. Rıza Binzet ve serbest araştırmacı Ramy Maalouf tarafından yürütülen ortak çalışmalar sonucunda, Lübnan’ın Sannine Dağı’nda bilim dünyası için tamamen yeni bir bitki türü keşfedildi ve Onosma sanninensis adıyla uluslararası literatüre kazandırıldı. Bölgeye özgü dar yayılımlı bir tür olan O. sanninensis, hem morfolojik yapısıyla hem de yaşadığı özel habitatla dikkat çekiyor. Keşif, Akdeniz havzasının hâlâ keşfedilmeyi bekleyen biyolojik zenginliğini gözler önüne sererken, aynı zamanda bölgenin korunması gereken doğal mirasına vurgu yapıyor. Bu çalışma, Türkiye–Lübnan iş birliğinin güzel bir örneği olarak bilim dünyasında yankı uyandırdı.

İranlı ve Türk Bilim İnsanlarının Ortak Başarısı: Onosma ligniclada, Onosma elymaitica ve Onosma farsistanica Bilim Dünyasına Tanıtıldı

İranlı araştırmacılar Prof. Dr. Farideh Attar, Dr. Mansour Mirtadzadini ve Dr. Arash Sotoodeh ile Türk bilim insanı Prof. Dr. Rıza Binzet’in yürüttüğü ortak çalışma sonucunda, İran florasına ait üç yeni Onosma türü: Onosma ligniclada Attar & Mirtadzadini, Onosma elymaitica Attar & Mirtadz., ve Onosma farsistanica Attar & Mirtadz. bilimsel literatüre kazandırıldı. Adansonia dergisinin 2025 yılı sayısında yayımlanan bu çalışma, İran’ın zengin ve hâlâ keşfedilmeyi bekleyen botanik mirasına güçlü bir ışık tutuyor. Dağlık ve ekolojik olarak özel bölgelerde yapılan detaylı arazi gözlemleri ve morfolojik incelemeler sonucunda tanımlanan bu üç yeni tür, yalnızca sınırlı habitatlarda yaşamalarıyla dikkat çekiyor. Keşif, İran’ın endemik bitki çeşitliliğine önemli bir katkı sağlarken, Türkiye–İran bilimsel iş birliğinin verimli sonuçlarını bir kez daha gözler önüne seriyor. Bu türlerin tanımlanması, bölgenin biyolojik çeşitliliğinin korunması ve geleceğe aktarılması açısından büyük önem taşıyor.

Onosma ligniclada Attar & Mirtadzadini

Onosma elymaitica Attar & Mirtadz.

Onosma farsistanica Attar & Mirtadz.

 Doğu Anadolu’dan Heyecan Verici Keşif: Bilime Yeni Bir Bitki Türü Kazandırıldı Onosma guniae Binzet

Doğu Anadolu’nun zengin bitki örtüsüne bir yeni tür daha eklendi. Mersin Üniversitesi Biyoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Rıza Binzet, Erzincan’ın serpantin kayalıklarıyla ünlü özel habitatlarında yaptığı arazi ve laboratuvar çalışmaları sonucunda bilim dünyası için yeni bir bitki türü keşfetti. Onosma guniae adı verilen bu yeni tür, bölgenin jeolojik yapısına uyum sağlayan ender bitkilerden biri olarak dikkat çekiyor. Keşfedilen türün, görünüş olarak yakın bir akrabası olan Onosma stenolobaya benzese de; gövde uzunluğu, yaprak yapısı, çiçek rengi ve tohum formu gibi birçok belirgin özellikte ayrıldığı belirlendi. Yayınlanan bilimsel çalışma, türün ayrıntılı fotoğraflarından çizimlerine, dağılım haritasından holotip örneğine kadar kapsamlı bir belge niteliği taşıyor. Bu keşfin yalnızca botanik dünyası için değil, aynı zamanda Türkiye’nin biyolojik çeşitliliğinin belgelenmesi ve korunması açısından da büyük önem taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Binzet, serpantin bölgelerinin hâlâ keşfedilmeyi bekleyen pek çok bitki hazinesi barındırdığına dikkat çekiyor. Onosma guniae, hem bilimsel açıdan hem de bölgenin doğal mirası açısından Doğu Anadolu’ya değer katan önemli bir bulgu olarak kayıtlara geçti.

Onosma guniae Binzet

Türkiye Florasına Çarpıcı Katkı: Doğu Anadolu’dan Kritik Tehlikede Yeni Bir Onosma türü (Onosma zaferkayae Binzet) Keşfedildi

Mersin Üniversitesi Biyoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Rıza Binzet, Doğu Anadolu’da gerçekleştirdiği botanik araştırmalar sonucunda bilim dünyasına yeni bir bitki türü kazandırdı. Onosma zaferkayae adı verilen bu yeni tür, Boraginaceae familyası içinde yer alıyor ve özellikle görünüş ve yapı bakımından bölgedeki bazı akraba türlerle benzerlik gösterse de ayırt edici pek çok özelliğiyle dikkati çekiyor. Yeni tür, Onosma thracica ve Onosma demirizii ile morfolojik açıdan benzerlik taşısa da; daha uzun gövdesi, daha büyük taban ve gövde yaprakları, daha uzun çiçek sapları (pedicel), daha iri brakteleri, kısa fakat altın sarısı çiçekleri ve daha büyük nutletleri (tohum yapıları) ile kolayca ayrılıyor. Annales Botanici Fennici’de yayımlanan çalışmada türün ayrıntılı tarifinin yanı sıra özgün çizimler ve fotoğraflar da yer alıyor.

Prof. Dr. Binzet, O. zaferkayae’nin yaşam alanının son derece dar olduğunu ve IUCN kriterlerine göre “Kritik Tehlikede (CR)” kategorisine değerlendirildiğini belirtiyor. Bu durum, türün korunmasının acil ve hayati olduğunu gösterirken, Doğu Anadolu'nun biyolojik çeşitliliğinin ne kadar hassas ve korunmaya değer olduğunun da altını çiziyor. Onosma zaferkayae keşfi, Türkiye florasının hâlâ pek çok bilinmeyeni barındırdığını kanıtlayan önemli bir bilimsel adım olarak kayıtlara geçti.

Onosma zaferkayae Binzet