MERSİN ÜNİVERSİTESİ FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ

SOSYOLOJİ BÖLÜM PROGRAMI

1.      GİRİŞ

Sosyoloji Bölümü eğitim ve araştırma etkinliklerine yön verecek temel ilke ve yaklaşımları belirlemeyi Bölümün bilimsel, pedagojik, kültürel ve entelektüel alt yapısı için vazgeçilmez önemde görür. Bilimsel araştırmalar yapmak, bilgi üretmek, üretilen bilgileri çeşitli yöntemlerle yazılı ve/veya sözlü olarak yaymak, toplumu ve içinde bulunduğu kenti; sosyal çevreyi bilgilendirmek; Türkiye’nin gereksinim duyduğu sosyologları bilimsel ve çağdaş bir eğitimle yetiştirmek Sosyoloji Bölümü’nün en temel amaçları arasında yer alır.

Yukarıda ifade edilen amaçlara ulaşmak için Bölümün sosyoloji ve bir meslek olarak sosyolog kavramına bakışını şöyle ifade edebiliriz:

1.1.  Sosyoloji

Sosyoloji en genel anlamda insan toplumunu ve sosyal davranışı nesnel, bilimsel, sistematik ve eleştirel olarak araştıran ve çözümleyen bir bilimdir. Sosyolojinin  temel konusu toplum ve toplumla ilgili olgu ve olaylardır. Toplum yaşamı sosyal grupların bir organizasyonu olarak karşımıza çıkar. Bu organizasyon temel olarak insanlararası ilişki ve etkileşime dayanır. Toplum yaşamının öğeleri, gruplar, kurumlar ve kültür olarak belirlenebilir. Toplum yaşamında insanlararası etkileşimler sosyal grupların oluşumuna, gruplar arası ilişki ve etkileşimler ise bütün olarak toplum hayatının şekillenmesine yol açar. Bütün bu oluşumlar kültür adını verdiğimiz değer, norm, kural ve davranış örüntüleriyle düzenlenerek, görece düzenli ve istikrarlı insan (ve grup) ilişkileri sistemi olarak tanımlanabilecek sosyal yapıyı oluşturur. Sosyoloji toplumun yapısına ve bu yapıyla ilgili değişme ve gelişme süreçlerine büyük önem verir. Yapıyı makro (toplum) ve mikro (grup) düzeyde çeşitli görünümleriyle inceler.

1.2.  Meslek Olarak Sosyologluk

Sosyologlar insan toplumunu ve sosyal davranışı araştırır, çözümler ve bulgularını bilimsel araştırma yöntem ve ilkelerine göre raporlaştırırlar. Araştırmacı özelliğe sahip olan sosyologlar, almış oldukları eğitimle toplum hayatının kuruluşu, işleyişi ve değişimi konusunda bilgi ve araştırma becerilerine sahip insanlardır. Bu özellikleriyle sosyologlar eğitim, iş ve sağlık örgütleri, medya, siyasi partiler, belediyeler… gibi bir çok alanda bu bilgi ve becerilerini kullanarak çalışırlar. Sosyologluk araştırmacı ve entelektüel olmayı içerir.

Sosyologlar; toplumsal problemleri, bireyler, gruplar ve kurumlar arası ilişkileri araştırırlar. Toplumla ilgili konularda survey, alan araştırması ve görüşmeler yaparlar; elde ettikleri verileri çözümleyerek yorumlarlar; toplumla ilgili teoriler geliştirip, var olan teorileri test ederler; araştırma bulgularını raporlaştırırlar; hükümete, iş örgütlerine, toplumsal gruplara, yerel yönetimlere sosyal politika konusunda danışmanlık yaparlar; okullarda felsefe grubu dersleri öğretirler.

1.3.  Sosyologun Sahip Olması Gereken Yetenekler

• Verileri çözümleme ve yorumlama yeteneği,
• Planlama ve organizasyon yeteneği,
• Araştırma süreciyle ilgili beceriler,
• Bilimsel yazı yazma ve etkili iletişim yeteneği,
• Toplumla ilgili eleştirel düşünebilme yeteneği.

1.4.  Sosyologların Sahip Olması Gereken Bazı Temel Bilgi Alanları

• Araştırma yöntemleri,
• Sosyolojik yaklaşımlar,
• Toplum kuramları,
• Sosyal problemler,
• Sosyal sınıflar,
• Toplumsal aidiyet,
• Toplumsal, kültürel düzeyde benzerlik ve farklılıklar,
•  Siyaset , ekonomi  ve tarih,
• Psikoloji, felsefe, antropoloji.
• Toplumsal cinsiyet
• Medya
• Hukuk
• Suç
• Kent ve kentsel yaşam